Een ander aspect is de beschuldiging tegen de banken HSBC en JPMorgan Chase die vanaf maart 2008 de zilverprijs kunstmatig omlaag zouden hebben gedrukt, onder meer met nep verkooporders. De conclusie zou dan ook kunnen zijn dat nu goud een all time high heeft bereikt en zilver daar nog ver onder zit, zilver een goede belegging zou zijn, mede omdat goud en zilver al meer dan 42 jaar in een duidelijke verhouding samen bewegen.
 
Maar beleggen in zilver is zeer speculatief. Analist Adrian Ash van de Britse edelmetalenverhandelaar BullionVault wijst daar ook op. Goud, zo stelt hij, is vooral vluchthaven bij – mogelijke – systeemrisico’s, terwijl zilver meer als kortetermijnspeculatie wordt gebruikt. Bovendien is de zilvermarkt kleiner en volatieler dan de goudmarkt, wat de koersvorming nog ongewisser maakt.

Failliet door zilverspeculatie
In de jaren zeventig en tachtig van de vorige eeuw vond de bekendste zilverspeculatie aller tijden plaats. Op 18 januari 1980 bereikte de zilverprijs een hoogtepunt van $ 49,45 per ounce, 39 maal duurder dan op 1 november 1971 toen $ 1,27 werd aangetikt! Destijds werd de zilverprijs opgedreven door de beruchte gebroeders Hunt uit Texas, die de halve jaarvoorraad zilver opkochten om te speculeren. Uiteindelijk gingen ze echter failliet! Omdat ze te laat verkochten toen er veel zilver van onder meer omgesmolten sieraden op de markt kwam. Want op 31 maart 1980 zakte de zilverprijs naar $ 14,49, 73% lager dan de top in januari van dat jaar. Een mooi voorbeeld van de snelle en soms onverwachte prijsvorming op de zilvermarkt.

Speculeren
De zilverprijs is heel volatiel en de koersvorming is moeilijk te voorspellen. Bovendien zijn er geruchten over manipulatie van de zilverprijs. Alles tezamen nemend, kunnen we dan ook niet anders concluderen dat een positie in zilver niets te maken heeft met beleggen. Het is simpelweg speculeren.

Het concern maakte recent bij de cijfers over het derde kwartaal van 2010 voor het eerst resultaten bekend over twee nieuwe markten: videoreclames en advertenties op mobiele telefoons en andere mobiele apparaten.

Winst- en omzetstijging
Eerst even het totaalplaatje en de traditionele markten van Google belicht. De kwartaalwinst van het bedrijf steeg met 32% ten opzichte van vorig jaar en de omzet steeg met 23%. Het aantal keer dat mensen op de Google Ads klikten, steeg met 16% en de gemiddelde prijs die adverteerders per klik betalen, steeg met 3% in een jaar. Prima cijfers natuurlijk. Maar laten we nu eens de nieuwe markten onder de loep nemen.

DoubleClick
Daaronder vallen ook de advertenties van DoubleClick. Google nam DoubleClick drie jaar geleden voor $ 3,1 miljard over en destijds was er twijfel of dit bedrag niet te hoog was. Inmiddels is het bedrijf goed geïntegreerd en is het systeem voor display advertising van DoubleClick – uitingen die bekend zijn geworden met vaktermen als buttons of banners; grafische beelduitingen die in de regel niet per klik maar per 1000 vertoningen worden afgerekend – vervolmaakt. Het levert Google ook weer veel omzet op. Want advertenties via DoubleClick en videoreclames zullen dit jaar al $ 2,5 miljard van de totale omzet, rond de $ 21 miljard, genereren. Nog steeds is onduidelijk of YouTube – in 2006 voor $ 1,65 miljard overgenomen  – winstgevend is. Maar niet ontkend kan worden dat het nog altijd stijgende gebruik van YouTube ook tot meer videoadvertenties leidt.

+ 500%
Maar de grote omzetstijger betreft advertenties op mobieltjes. De omzet van Google uit de mobiele markt is in twee jaar met 500% gestegen en bedraagt nu $ 1 miljard. Die groei zal nog aanhouden, omdat steeds meer consumenten overstappen naar smartphones. Google stelt bovendien dat de mobiele zoekopdrachten niet ten koste gaan van traditionele zoekopdrachten. Daarnaast kunnen mobiele zoekopdrachten hogere winstmarges genereren.

De twee nieuwe markten lijken Google, dat nu een koerswinstverhouding van 25 heeft, voldoende ruimte te bieden voor verdere groei. Dat lijken de meeste analisten ook te vinden, want maar liefst 36 zetten het aandeel op kopen, 5 op houden en 1 op verkopen (Bron: Bloomberg).

Een opmerkelijk hoog percentage van de beleggers maakt dus nog altijd – ook in het internettijdperk waarin online veel informatie voorhanden is – gebruik van de adviezen en inzichten van professionals. Volgens hoofd ING Investment Office, Bob Homan, is het percentage van 50% dat de hulp van professionals benut bij het beleggen behoorlijk stabiel, omdat ook uit ouder onderzoek – nog voor het internettijdperk – dit percentage naar voren kwam.

Homan is niet verrast dat, ondanks de informatie die op internet te vinden is, beleggers nog steeds vaak adviseurs inschakelen. Homan: “Ik denk dat er eerder vanwege de grote hoeveelheid aan informatie meer behoefte ontstaat aan advies.’’

Geld over, beleggen
In de beleggingsmonitor van ING werd ook onderzoek gedaan naar het gedrag van beleggers met betrekking tot toekomstige investeringen. De helft van de beleggers verwacht de komende drie maanden extra geld over te houden om te beleggen, te sparen of aankopen te doen. Van die groep wil 22% extra geld in beleggingen stoppen. Van degenen die gaan beleggen stopt 25% alles in beleggingsfondsen, 25% koopt individuele titels en 50% spreidt beleggingen over beide categorieën.

Individuele titels
Homan stelt dat individuele aandelen, beursgenoteerd vastgoed en grondstoffen recent populairder zijn geworden en beleggingsfondsen iets minder populair. Dit kan worden verklaard doordat de markt zijwaarts beweegt en beleggers daarom actief speuren naar buitenkansjes.

Tijdens een video-interview gedurende de zogeheten Montana Economic Development Summit was Buffett uitgesproken positief en vol vertrouwen over de veerkracht van de Amerikaanse economie. Hij stelde dat de VS er ‘bovenop zullen komen’ en zullen herstellen van de recessie. Hij maakte zelfs een vergelijking met de twee wereldoorlogen en de crisis uit de jaren ’30 in de vorige eeuw, toen de vitaliteit van de Amerikanen de economie ook weer op koers had geholpen. Buffett: “Dit land werkt.’’

Dividendaandelen
Buffett baseert zijn mening onder meer op de aantrekkende activiteit bij de ondernemingen waarin Berkshire Hathaway (groot)aandeelhouder is. Ondernemingen als Coca-Cola, Wells Fargo, Procter & Gamble, Burlington Northern en American Express. Hij wees er ook op dat de banken weer geld uitlenen en het bedrijfsleven weer mensen aanneemt. Buffett verwacht daarom niet dat de Amerikaanse en mondiale economie zullen terugvallen in een zogeheten ‘double dip’. Sterker nog, Buffett stelde dat ‘het beste nog moet komen’. Buffett begon al een tijdje geleden te beleggen in aandelen die volgens hem ondergewaardeerd zijn. Hij richt zich daarbij vooral op aandelen met een behoorlijk dividendrendement.

Ballmer ook positief
Overigens waren ook andere vooraanstaande ondernemers tijdens de Montana Economic Development Summit positief over de economie. Steve Ballmer van Microsoft en Jeff Immelt van General Electric zeiden beiden dat de situatie verbeterd is. Volgens Ballmer zal de recente crisis tot technologische innovatie en uiteindelijk zelfs tot hogere groei leiden. Ballmer verwacht technologieën die internet, computers, telefoons, televisies en datacenters combineren tot nieuwe producten. Dat zal, zo verwacht hij, tot een flink hogere arbeidsproductiviteit leiden.

De beurzen van de BRIC-landen presteerden dit jaar nog niet geweldig. De S&P BRIC 40 Index verloor dit jaar 2,2% in waarde (gemeten in Amerikaanse dollars). Is de BRIC-formule uitgewerkt?
   
Belangrijkste bezwaar is dat Rusland niet in het rijtje lijkt thuis te horen. Rusland kent geen economische groei, zoals vooral China en India die nu wel kennen. Maar belangrijker nog is dat Rusland een bevolkingskrimp doormaakt. Daardoor kent het land, dat volgens critici vooral parasiteert op zijn bodemschatten, niet het ‘vliegwiel’ voor economische groei dat de BRIC-landen kennen: bevolkingsgroei, opkomende middenklasse, industrialisatie en urbanisatie. Juist volgens deze criteria zouden Indonesië en Turkije (de IT van BRIC IT) goede vervangers zijn van Rusland. De Indonesische beurs steeg dit jaar in Amerikaanse dollars, exclusief dividenden, rond de 33%. De Turkse beurs rond de 19%. Beleggers moeten wel beseffen dat groei in deze landen gepaard gaat met groeispurten.

Met 240 miljoen inwoners is Indonesië wereldwijd het vierde land qua bevolkingsaantal. Demografen gaan ervan uit dat de bevolking tot 2035 met jaarlijks 1,25% zal groeien. Het land ligt bovendien in een regio die wereldwijd de komende decennia de meeste potentie heeft. Verder heeft Indonesië veel bodemschatten, zoals olie, aardgas, koper en nikkel, binnen de landsgrenzen.

In de afgelopen jaren zijn er in Turkije – waar door de bevolkingsgroei en handelsgeest een enorme dynamiek is – flinke stappen voorwaarts gezet op macro-economisch gebied. Bezuinigingen, een krap geldbeleid en structurele hervormingen legden de basis voor een sterke groei. De gemiddelde economische groei bedroeg 7,5% in de jaren 2002-2006. Elif Cengiz, fondsmanager bij Isbank in Istanbul, wijst erop dat het land relatief veel jonge inwoners telt, die de economische groei ‘levendig zullen houden’.

Samenvattend, zowel Indonesië als Turkije maken op politiek en macro-economisch gebied werk van hervormingen en hebben een omvangrijke en ambitieuze bevolking. Beleggen kan bijvoorbeeld middels het Indonesia Fund van Fidelity, dat overwegend investeert in aandelen die genoteerd zijn aan de Indonesische beurs en niet-beursgenoteerde bedrijven. Een andere mogelijkheid is het Indonesië-certificaat van RBS. Beleggen in Turkije kan onder andere middels het Turkije-certificaat van RBS of de tracker van iShares.*
   
* Beleggingsaanbeveling: voor meldingen inzake de Wet Marktmisbruik klik hier

Begin 2002 moest er rond de $ 20,- voor een vat ruwe olie worden betaald. In de zomer van 2008 werd een (voorlopig) record bereikt van $ 147,- per vat: een enorme stijging van circa 700%.
   
Tijdens de financiële crisis daalde de olieprijs tot een dieptepunt van rond de $ 30,-, maar ruwe olie noteert nu rond de $ 78,-. Net als bij alle grondstoffen wordt ook de olieprijs uitgedrukt in dollars. Dat betekent dat een verandering in de waarde van de dollar van directe invloed is op de prijs van een vat ruwe olie.

Fundamenteel sterk
Fundamenteel gezien, lijkt het erop dat de komende jaren meer factoren aanwezig zijn die de prijs van een vat ruwe olie op zullen drijven dan naar beneden duwen. Zo zal de mondiale energiebehoefte door de nog steeds hard groeiende economieën van onder andere China en India verder aantrekken. Er is vooralsnog ook geen goed alternatief voor olie. Bovendien is de voorraad eindig, ook al worden er nu en dan nog wat behoorlijke nieuwe voorraden ontdekt.
  
Vooral de stand van de wereldeconomie is belangrijk voor de behoefte aan olie. Als het slecht gaat met de wereldeconomie is er ook minder behoefte aan olie. Maar het ‘double dip-scenario’, waarbij binnenkort de mondiale economische activiteit fors zou terugvallen, wordt door de meeste economen onwaarschijnlijk geacht.

Speculatie in oliehandel
De laatste jaren is speculatie een steeds grotere rol gaan spelen in de oliehandel. Hedge funds en institutionele beleggers belegden in olie, mede omdat de olieprijs een sterke opwaartse trend toonde. Hoewel de financiële crisis hieraan tijdelijk een einde heeft gemaakt, zal de speculatie waarschijnlijk weer terugkeren wanneer de mondiale economie verder aantrekt.

Olie-analisten zien hogere prijs
De olie-analisten van 31 grote financiële instellingen, zoals het Amerikaanse JPMorgan, voorspellen voor de komende jaren een duidelijk hogere olieprijs. Het gemiddelde van de voorspellingen is voor 2011 $ 87,50, voor 2012 $ 96,- en voor 2013 $ 97,60 (bron: Bloomberg). Daarmee zou olie dus voor de komende jaren een goede belegging zijn. Bovendien zijn grondstoffen zoals olie soms een mooie diversifiëring binnen de beleggingsportefeuille, omdat de prijsontwikkeling doorgaans niet precies correleert met het koersverloop van aandelen en indexen.

Oliefondsen
Mogelijkheden zijn bijvoorbeeld een directe investering in oliefondsen zoals het Nederlands-Britse Shell of het Franse Total. Deze bedrijven profiteren direct van een stijging van de olieprijs en keren bovendien nog een behoorlijk dividend uit.
  
Andere mogelijkheden zijn de Brent Crude Oil Future certificaten van RBS, waarmee u rechtstreeks op de olieprijs inspeelt, of twee in Londen genoteerde trackers op olie, de ETFS Brent Oil Securities en de ETFS Crude Oil Commodity.*

* Beleggingsaanbeveling: voor meldingen inzake de Wet Marktmisbruik klik hier >>

De zilverprijs laat doorgaans grotere koersbewegingen zien dan goud. Dit komt vooral doordat de zilvermarkt kleiner is dan de goudmarkt en doordat zilver ook een metaal is dat veel in de industrie wordt toegepast. De afgelopen jaren werd rond de 50% van het zilver gebruikt voor industriële toepassingen. De rest wordt gebruikt voor juwelen, in de fotografie en als belegging.

50% voor industriële toepassingen
In 2009 werd, als gevolg van de crisis, de laagste hoeveelheid zilver gebruikt voor industriële toepassingen – 352,5 miljoen troy ounce – sinds 2003. Toch was dat bijna 50% van de totale productie van zilver gedurende 2009.

De zilvervoorraden zijn de laatste decennia al met al met ongeveer 90% afgenomen. Vrijwel al het goud wordt gerecycled. Bij zilver wordt echter maar een klein deel van het industriële zilver gerecycled. Dit komt omdat zilver voor industriële doeleinden vaak in zulke kleine hoeveelheden wordt gebruikt dat het economisch gezien niet loont om dit te recyclen. Het wordt pas interessant om het zilver te recyclen als de prijs naar een veel hoger niveau stijgt.

Onvervangbaar
De zilvermijnen raken op. Daar komt bij dat zilver bij industriële toepassingen vaak niet door een ander metaal vervangen kan worden. Bij veel toepassingen is zilver beter bruikbaar dan elk ander materiaal of is het totaal uniek. Voor geen enkel metaal worden zoveel octrooien aangevraagd als voor zilver. Zilver wordt onder meer ingezet voor componenten voor computers, bij zonne-energie en bij innovatieve nieuwe hygiënische toepassingen in bijvoorbeeld kleding. Ook neemt de vraag naar zilver voor juwelen en de vraag van investeerders toe.

Zilverprijs
Gedurende het jaar 2009 liep de zilverprijs met 48,2% op. Dit jaar steeg de zilverprijs rond de 4,6%. Voor zilver moet momenteel per ounce $ 18,62 worden betaald (peildatum: 4 augustus 2010). Volgens sommige analisten, zoals Daniel Brebner van Deutsche Bank, kan de prijs tot het einde van dit jaar stijgen tot $ 22,- per ounce. Maar in de toekomst zou er nog wel meer in het vat kunnen zitten. In ieder geval is de huidige prijs nog ver verwijderd van de ‘all time high’ uit 1980, van rond de $ 50,-. Toen speculatie door de befaamde gebroeders Hunt de prijs opdreef.

Beleggen
Er zijn diverse mogelijkheden om in zilver te beleggen, zoals fysiek zilver, een zilver tracker en een zilver certificaat van RBS.*

* Beleggingsaanbeveling: voor meldingen inzake de Wet Marktmisbruik klik hier >>

De Baltic Exchange is een wereldwijde marktplaats voor scheepstransport. De Baltic Exchange publiceert de dagelijks tot stand gekomen scheepvaarttarieven in de Baltic Dry Index (BDI). Het gaat om de tarieven die eindgebruikers van goederen moeten betalen om de grondstoffen te laten verschepen. Op de BDI kan niet worden gespeculeerd. Alleen de scheepsvervoerders en aanbieders van grondstoffen kunnen op deze beurs handelen. Daarmee is de BDI een van de meest zuivere voorspellende indicatoren van de wereldeconomie.

Daling van 94%
De Baltic daalde in 2008 met een spectaculaire 94%; vanaf een top van 11.793 op 20 mei 2008 naar een laagste punt van 663 op 5 december 2008. Vanaf 5 december van dat jaar begon de index weer te stijgen, uiteindelijk tot fors boven de 2000! In deze nieuwsbrief wezen we in februari 2009 op deze forse beweging. En de Baltic bleek zoals vaker een goede ‘voorspeller’ voor mondiale handel en economische activiteit. Die zich vervolgens – vanaf een bodem op 9 maart 2009 van 195 voor de AEX -, vertaalde in een forse stijging van de AEX-index en andere beursindexen. Alle aanleiding dus om deze index goed te volgen.

Wees alert!
De recente beweging van de BDI noopt tot voorzichtigheid. Rond mei dit jaar werd nog een top van circa 4000 punten behaald. Maar daarna daalde de index 35 dagen op rij. Dat gebeurde de afgelopen 15 jaar niet meer. De BDI noteert nu rond de 1841 punten.

De forse daling van de Baltic Dry Index wordt veroorzaakt door de afgenomen vraag naar ijzererts, waardoor er minder schepen nodig zijn om ijzererts te vervoeren. Bovendien worden nu de schepen opgeleverd die in een periode van hoogconjunctuur werden besteld. Clarkson Plc, de grootste shipbroker in de wereld, ziet de capaciteit door de nieuwe schepen dit jaar met 16% toenemen.

De daling van de BDI wordt dus mede veroorzaakt door een ‘klassiek’ geval van de varkenscyclus. Het fenomeen in de economie dat overschotten en tekorten van een bepaald product elkaar afwisselen, doordat aanbieders massaal reageren op de veranderingen in vraag en aanbod.
   
Het is hoe dan ook zaak om de komende tijd alert te blijven op de verdere ontwikkelingen van de BDI. Zodat u voorbereid bent op een eventuele verdere verzwakking van de mondiale economie.

Vanouds is goud een veilige haven voor beleggers in onzekere tijden. Ook biedt het een bescherming tegen inflatie. De schuldencrisis in Europa, waardoor de euro is gedaald ten opzichte van de dollar, heeft beleggers massaal doen instappen in goud. Ze vrezen dat deze ontwikkelingen remmend werken op het toch al broze herstel van de Europese economie.

Deutsche Bank denkt dat de goudprijs naar de $ 1700,- kan stijgen. CEO Paul Walker van Gold Fields Mineral Services, een adviesbureau dat zich richt op investeringen in edelmetaal, verwacht dat de goudprijs voor de rest van dit jaar tussen de $ 1050,- en de $ 1300,- zal schommelen. Maar als de schuldencrisis in Europa overslaat naar de Verenigde Staten, is een stijging van de goudprijs naar de $ 2000,- volgens Walker een reëel scenario.

De vraag naar goud is niet alleen toegenomen vanwege toenemende onzekerheid over de economie, maar ook door economische groei. Opkomende landen, met name China en India, kennen een steeds grotere en rijker wordende middenklasse. In deze landen zijn gouden sierraden erg in trek, deze hebben daar een statussymbool.

Tegelijkertijd zijn meerdere grote mijnen aan het einde van hun levensfase, terwijl er weinig nieuwe projecten worden opgesteld, aldus Evy Hambro, fondsmanager van het BlackRock World Gold Fund.

Al deze factoren kunnen een impuls geven aan een mogelijke verdere stijging van de goudprijs.

Dat is opmerkelijk, omdat het van futiel belang is voor de economische kracht van ons land hoe het nieuwe kabinet er precies gaat uitzien. Nederland deint mee op de golven van de wereldwijde economische ontwikkelingen. Voor onze economie maakt het nauwelijks uit of we een rechts, paars of links kabinet aan het bewind hebben.

Krimp
Zo veroorzaakte de mondiale crisis een krimp van de economie van 4% ten opzichte van 2008. De grootste krimp sinds de Tweede Wereldoorlog! Onze economie wordt namelijk niet hier ‘gefabriceerd’, om het zo uit te drukken, maar in het buitenland. We zijn onder meer afhankelijk van hoe buurland Duitsland, waar Nederland veel naar exporteert, zich ontwikkelt. Onze export is van doorslaggevend belang voor onze binnenlandse economie. Nederland had over 2009 een exportquote van 69%. Dat betekent dat 69% van ons Bruto Nationaal Product gestalte krijgt door onze export! In 2008 was dat cijfer zelfs 76%. In de VS was de exportquote in 2009 11%!

Inflatie
Maar ook een voor Nederlandse huishoudens belangrijk gegeven als de inflatie wordt niet tot nauwelijks hier ‘gemaakt’. Zo drukte de wereldwijde economische recessie de Nederlandse inflatie in 2009 fors omlaag naar 1%, een daling van 1,2% ten opzichte van 2008. Dit kwam vooral door de mondiale prijsdaling van energie en andere grondstoffen. Dan worden de ‘inkomensplaatjes’ die de grootste partijen ons tijdens de verkiezingen voorhielden een beetje futiel. Want de grootste afwijking bij de inkomensplaatjes komt er op uit dat de gemiddelde koopkracht van Nederlandse huishoudens 0,25% daalt in vergelijking met de huidige situatie.

Euro
Ook op de koers van de euro heeft Nederland niet tot nauwelijks invloed. Die wordt recentelijk bepaald door onder andere de begrotingsdiscipline van andere landen uit de eurozone. Een dalende euro heeft wel een enorme invloed op de concurrentiekracht van Nederlandse bedrijven, omdat onze producten dan goedkoper worden voor onder meer de VS en China.

Figurant
We zijn al met al een figurant op het wereldwijde toneel van de economische krachten. Machtsblokken als de VS, China en Duitsland zetten de toon. Wij deinen mee op de golven. De enige werkelijke economische invloed die de bewindvoerders van ons land kunnen uitoefenen gaan over begrotingsdiscipline, zorgen dat het huishoudboekje klopt, waarmee de rente enigszins gestuurd kan worden. En een kabinet kan het vestigingsklimaat voor buitenlandse bedrijven meer of minder aantrekkelijk maken.
  
Voor de rest van de economische parameters als groei, inflatie en eurokoers zitten we op de rug van de mondiale economische grootmachten.