Beleggingsfondsen worden indexen

De prestaties van beleggingsfondsen zijn de laatste jaren steeds transparanter geworden, onder meer door de informatie die op gespecialiseerde internetsites als Morningstar te vinden is. Die transparantie leidt ertoe dat de prestaties van beleggingsfondsen, het rendement, steeds belangrijker zijn geworden. Immers, beleggers kunnen nu in één oogopslag zien hoe hun fonds het gedaan heeft. Maar dat leidt er ook toe dat beheerders van beleggingsfondsen steeds meer ‘aan de veilige kant gaan zitten’.

Om prestaties te vergelijken, dient een beheerder van een beleggingsfonds uiteraard een maatstaf, vergelijkingsmateriaal, te hebben. Bij een beleggingsfonds dat in Nederlandse aandelen belegt, zullen de prestaties waarschijnlijk met de ‘benchmark’ AEX-index worden vergeleken. De laatste jaren blijkt dat beheerders van beleggingsfondsen in hun beleggingsbeleid steeds vaker dicht in de buurt van de benchmark blijven. Ze kopiëren dan de benchmark door vrijwel dezelfde aandelen voor het fonds te kopen als in de benchmark zitten. Waarmee ze het in ieder geval niet of nauwelijks slechter doen dan de index waarmee het fonds vergeleken wordt. Zo wordt de zogeheten tracking error steeds lager. Maar de meerwaarde van dergelijke fondsen ten opzichte van de indexen neemt dan af.

Tracking error
De tracking error geeft de mate van afwijking aan van het rendement van een beleggingsfondsten opzichte van de waardeontwikkeling van een benchmark. Als de tracking error nul is, heeft het fonds precies hetzelfde rendement geboekt als de benchmark.
Het gevolg is dan wel dat beleggers alsnog beheerbeslissingen voor hun beleggingsportefeuille moeten nemen. Want veel beleggingsfondsen zijn eigenlijk indexen geworden. Gaat de index omhoog, dan stijgt het beleggingsfonds mee en bij een daling daalt het fonds mee. Terwijl veel beleggers in de veronderstelling verkeren dat ze het beheer, de beleggingsbeslissingen waarmee ingespeeld wordt op marktomstandigheden, uit handen hebben gegeven aan de fondsbeheerder. Maar die is juist bezig de index te kopiëren. Beleggers moeten dus weer de vinger aan de pols houden.

Index volgen
Voor beleggers die een index willen volgen, is een beleggingsfonds een reële mogelijkheid. Alleen is het dan eigenlijk veel voor de hand liggender om een zogeheten tracker te kopen. Trackers zijn over het algemeen veel goedkoper dan beleggingsfondsen. Maar banken zullen klanten niet zo snel richting trackers dirigeren. Omdat ze er veel minder aan verdienen dan aan de eigen beleggingsfondsen …